Anne sütünün önemi

Anne sütünün, bebeğin beslenmesindeki önemi, oluşumu ve faydaları hakkında merak ettiğiniz bütün soruları Boğaziçi Hastanesi Başhekimi Dr. Nilgün Yönten sizler için yanıtladı.   
       
NEDEN ANNE SÜTÜ?
Bebeğin vücut ve ruh sağlığı için en uygun besin, annenin kendi sütüdür. Emzirmenin doğumdan hemen sonra başlatılması ve sık emzirmeyle süt yapımı kolaylaşır. Erken emzirmeyle annede doğum sonu kanamalar çabuk kesilir, memelerde şişme ve iltihaplanma olmaz, loğusalık kolaylaşır. Anne sütüyle beslenen bebeğin, D vitamini dışında, su dahil hiç bir ek sıvıya, ek besine, vitamine gereksinimi yoktur. Bebeğe ek sıvı ya da besinlerin verilmesi, annenin süt yapımını azaltır. İlk 6 ay yalnız anne sütüyle beslenen bebekler sağlıklı büyür ve gelişir, Başta ishal olmak üzere mikroplu hastalıklara yakalanmazlar, bebeklik döneminden sonra da daha az hastalanırlar. Annenin bebeğini emzirmesiyle anne bebek ilişkisi güçlenir, annenin bebeğini benimsemesi, bebeğin sağlıklı bir kişilik kazanması kolaylaşır. Sağlıklı her anne, bebeği için yeterli süt üretebilir.                                                                                                                        

ANNE SÜTÜNÜN FAYDALARI NELERDİR?
Doğumdan sonra gelen sarı süte ‘ağız/ klostrum' denir. Bebeği hastalıklardan korur. İlk sütün miktarı az olmasına karşın ilk günlerde bebeğin beslenmesi ve bağırsakların çalışması için yeterlidir.  Anne sütü bebeğin beslenmesi için ideal besindir.  Anne sütü en doğal ve taze besindir. Anne sütü her zaman temiz ve mikropsuzdur.  Anne sütü daima hazırdır, ekonomiktir.  Anne sütü tamamıyla ve kolaylıkla sindirilir.  Anne sütü alan bebeklerde karın ağrısı ve kabızlık daha az görülür. Emziren annenin doğum sonu kanaması daha az olur. Anne sütü bebek ile anne arasında özel sevgi bağı kurulmasını sağlar.  Anne sütü alan bebekler diğer besinlerle beslenen bebeklerden daha zeki olurlar.

EMZİRME SIRASINDA SÜT AKIMININ DEVAMLILIĞI NASIL SAĞLANIR?
Bazı annelerin sütleri bebek emmeye tutulur tutulmaz akmaya başlar. Emzirmeyi düşünmek bile beyni uyararak sütün akmasına neden olur. Kuvvetli emme ile annenin beynine uyarılar gider. Bebeğin her emmesinde sinirler yoluyla gönderilen uyarılar annenin beynine iletilir. Beyinden prolaktin salgılanarak memeye kan yoluyla iletilir ve memede süt yapımı uyarılır.

EMZİRMEYE NE ZAMAN BAŞLAMALISINIZ?
Emzirmeye doğumdan hemen sonra kendinize gelir gelmez başlamanız gerekir. Doğumdan sonra ilk birkaç gün içerisinde gelen koyu süt bebeğe mutlaka verilmelidir. Ağız sütü bebeğin büyümesine ve hastalıklara karşı koruyucu madde almasına yardımcı olur. Doğumdan sonra 1-2 gün süt gelmese bile mamaya geçilmemeli, biberon verilmemeli, bebek emzirilmelidir. Bebek sık sık memeye tutulunca 3-4 gün sonra bile süt gelebilir. Yeni doğan ve sarılığı olan bebekte de emzirme sürdürülmelidir. Yalancı meme verilmemelidir.

BEBEK NASIL EMER?
Eğer bebek memede uygun biçimde tutulmuyorsa iyi ememez ve annenin meme başları zedelenip acıyabilir. Bebeğin iyi emmesi için ağzıyla yalnız meme ucunu değil, etrafındaki kahverengi alanı da kavraması gerekir. Bebek emmeye yaklaştırılırken, ağız mümkün olduğunca açık olmalı ve çene memeye dayanmalıdır. Bebeğin ağzını iyice açması için meme ucu bebeğin alt ve üst dudaklarına değdirmelidir. Eğer bebek memeyi doğru olarak kavramışsa her emme işlemi sırasında çenesinin, bazen de kulaklarının hareket ettiği görülür. Bebek sürekli emmez. Kuvvetli emme hareketlerinden sonra kısa dinlenme aralıkları olur.
Emerken şapırtı sesi duyulması ya da yanakların içeri çekilmesi genellikle bebeğin yalnızca meme ucunu emdiğini ve ağzıyla yeterince meme dokusunu kavramış olduğunu gösterir.

BEBEĞİNİZİ NE SIKLIKLA BESLEMELİSİNİZ?
Emzirmeye zaman sınırı koymaya gerek yoktur. Gelen süt miktarının artması için bebek sık sık emzirilmelidir. Bebek her ağladığında emzirilmelidir. Yeni doğan bebekler genellikle günde 8-10 öğün emmek isterler. Öğün sayısı daha sonra giderek azalır. Sık emzirme, bol süt gelmesini sağladığı gibi göğüslerin şişmesini ve acımasını da önler. Bebeğinizin sağlığı ve mutluluğu için onu ilk 6 ay sadece anne sütü ile besleyiniz. 6 aydan sonra, bebeğiniz 2 yaşına gelene kadar uygun ek besinlerle birlikte, emzirmeye devam edebilirsiniz. Anne sütü bebek için gerekli tüm besinleri ve suyu yeterli miktarda içerir. Çok sıcak havalarda bile anne sütü bebeğinizin susuzluğunu giderir. Bebeğe su verilecek olursa, bebeğin midesi su ile dolacağından anne sütü almak istemeyecektir. Bunun sonucu olarak da bebek memeyi daha az emecek ve memede süt yapımı azalacaktır.

GECELERİ EMZİRME GEREKLİ Mİ?
Prolaktin hormonu geceleri daha fazla salgılanır. Bu nedenle geceleri emzirme süt üretimini artırır. Hormon anneyi gevşetir ve bazen uykusunu getirir. Anne geceleri emzirse bile genellikle iyi dinlenir. Prolaktin ile ilgili hormonlar ovülasyonu baskılar, emzirme yeni bir gebeliği önleyebilir. Geceleri emzirme bunun için de önemlidir. Bebekler gereksinimlerini yalnızca gündüzleri beslenmekle karşılayabilecek duruma gelinceye kadar geceleri de emmek isterler. Gece öğünlerinin kesilme zamanı bebekten bebeğe farklılık gösterir. Genelde ilk aylardan sonra gece emzirme aralıkları uzar.

EMZİRDİKTEN SONRA BEBEĞİN GAZI NASIL ÇIKARILIR?
Beslendikten sonra bebeği 10-15 dakika dik tutmak gaz çıkarmasına yardımcı olur. Bebek memede uyumuş ve rahat görünüyorsa gaz çıkarmaya gerek yoktur. Bebek huzursuzsa, kucakta dik durumda sırt sıvazlanarak gaz çıkarmasına yardımcı olunabilir. Her emzirme başlangıcında öncelikle eller çok iyi yıkanmalıdır. Bebek memeyi bıraktıktan sonra ise anne sütünün birkaç damlasını meme ucuna ve etrafına sürerek meme ucunun yumuşak kalmasını sağlayabilir.

BOĞAZİÇİ HASTANESİ'NDE BEBEK DOSTU  UYGULAMALAR
Doğumdan hemen sonra, hastanemiz de kalış sürecinde emzirmeyle ilgili profesyonel destek verilmektedir. Bu emzirmenin devamlığı açısından oldukça önemlidir. Boğaziçi Hastanesi olarak, bebeklerin anne sütüyle beslenmesi için annelere sürekli emzirme danışmanlığı hizmeti verilmektedir. Hastanemiz de; Annelerin doğumdan hemen sonra ilk yarım saat içinde emzirmesi sağlanır. Bebek 24 saat boyunca anne yanında takip edilir. Bebek her ağladığında ve her istediğinde anne emzirmeye teşvik edilir. Emzirme seanslarında, emzirme danışmanları annenin yanında kalarak emzirmeyi gözleyip anneye yardımcı olur. Anneye hastanede yattığı sürece emzirmeyle ilgili sürekli eğitimler verilir. Tıbbi bir gereksinim yoksa bebek sadece anne sütüyle beslenir. Bebeğin 6 ay boyunca sadece anne sütüyle beslenmesi için de anne teşvik edilir. Taburculuk sonrasında da emzirme devamlığı hasta aramaları ile takip edilir. Boğaziçi Hastanesi doğum öncesi ve sonrasında, annelere rehber olan  Eğitim Seminerleriyle anne adaylarına yardımcı olur.